Ibis łysy
Geronticus calvus[1] | |||
(Boddaert, 1783) | |||
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | strunowce | ||
Podtyp | kręgowce | ||
Gromada | ptaki | ||
Podgromada | Neornithes | ||
Infragromada | ptaki neognatyczne | ||
Rząd | pelikanowe | ||
Podrząd | ibisowce | ||
Rodzina | ibisy | ||
Rodzaj | Geronticus | ||
Gatunek | ibis łysy | ||
Synonimy | |||
| |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |||
![]() | |||
| |||
|
Ibis łysy[4] (Geronticus calvus) – gatunek dużego ptaka z rodziny ibisów (Threskiornithidae), zamieszkujący klifowe brzegi i wyżyny Afryki Południowej (RPA, Lesotho i Eswatini[2]). Obecnie gatunek ten jest narażony na wyginięcie[3], został objęty programem intensywnej ochrony[5]. Jest to gatunek monotypowy[2][6].
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ad/Southern_Bald_Ibis_%28Geronticus_calvus%29_Flying%2C_Lesotho%2C_Sep_2008.jpg/240px-Southern_Bald_Ibis_%28Geronticus_calvus%29_Flying%2C_Lesotho%2C_Sep_2008.jpg)
- Wygląd zewnętrzny
- Całkowicie naga, jasna skóra na głowie (od czego wzięła się nazwa gatunkowa) z czerwoną plamą na wierzchu, czerwonym dziobem i obwódką oka. Upierzenie reszty ciała czarne z granatowym połyskiem, na środku skrzydła ciemnobrązowo-fioletowa plama. Nogi podobnie jak dziób – czerwone. Dymorfizm płciowy nie jest widoczny.
- Rozmiary
- długość ciała ok. 80 cm.
- Masa ciała
- ok. 1,3 kg.
Środowisko
Zamieszkuje tereny stepowe i półpustynne z niedostępnymi skałami i klifami, na których się gnieździ. Preferuje obszary położone na wysokości 1200–1850 m n.p.m.
Pożywienie
Chrząszcze, gąsienice, szarańczaki i inne bezkręgowce, a także drobne ssaki, jaszczurki czy ptaki – często w formie znalezionej padliny.
Lęgi
- Okres lęgów
- Rozpoczyna się na przełomie sierpnia i września.
- Gniazdo
- Buduje na półkach skalnych, często w pobliżu wodospadów[7].
- Jaja
- 2–3
- Wysiadywanie
- 21 dni
- Pisklęta
- Zdolne do lotu po ok. dwóch miesiącach.
Status
IUCN uznaje ibisa łysego za gatunek narażony (VU, Vulnerable) nieprzerwanie od 1994 roku[3]. W 2015 roku szacowano liczebność światowej populacji na 3300–4000 dorosłych osobników. BirdLife International uznaje trend liczebności populacji za spadkowy ze względu na utratę i degradację siedlisk[3].
Przypisy
- ↑ Geronticus calvus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b c Matheu, E., del Hoyo, J., Garcia, E.F.J. & Boesman, P.: Southern Bald Ibis (Geronticus calvus). [w:] del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (red.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. Lynx Edicions, Barcelona, 2020. [dostęp 2020-02-24].
- ↑ a b c d Geronticus calvus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Threskiornithidae Poche, 1904 - ibisy - Ibises (Wersja: 2019-10-12). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-09-09].
- ↑ K. W. Lowe: Czaple i pokrewne (w:) Encyklopedia. Zwierzęta. Warszawa: Elipsa, 1999, s. 288. ISBN 83-85152-34-2.
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): IOC World Bird List (v11.2). [dostęp 2021-09-09]. (ang.).
- ↑ K. W. Lowe: Czaple i pokrewne (w:) Encyklopedia. Zwierzęta. Warszawa: Elipsa, 1999, s. 290. ISBN 83-85152-34-2.
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia, nagranie głosu i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).